सामुहिक लगानी र यस्को चुनौती हरु /

Author Profile: हेम राई

This author has published 3 articles so far. More info about the author is coming soon.
User Rating:  / 0
PoorBest 

वास्तवमा भन्ने हो भने बिभिन्न समुहहरुमा छरिएर रहेको लगानी लाई एक्त्रित रुप मा जम्मा गरी समुह मा गर्ने लगानी नै सामुहिक लगानी हो /यसै को अवधारणा अनुसार नै बर्तमान एन आर एन अण्तरास्टिय समन्य   परिषदले पनि देशबाहिर छरिएर रहेका गैरआवसिय  नेपालीहरुलाई मुलुक भित्र बिभिन्न क्षेत्र अन्तर्गत लगानी को लागि आवहान् गरेको छ जुन देश बिकास को लागि एक कोशे  ढुङ्गा साबित हुने मा बिमती रहन्न ///

यसरी आउने दिनहरुमा नेपाल को बिभिन्न क्षेत्र अन्तर्गत लगानी गर्ने सोच का साथ आएका एन आर एन हरुको कार्यक्रम अन्तर्गत पहिलो चरण्मा भने यस्ले जल बिद्युत क्षेत्र Hydro Power लाई छानेको छ /

साधारण भाषा मा बुझ्ने हो भने कुरा सरल छ देशलाई आर्थिक उन्नती तर्फ लाने साथै यस् मा लगानी गर्ने सम्पूर्ण गैरआवशिय नेपालीहरुको आर्थिक प्रगती पनि/ बर्तमान सन्दर्भ लाई मध्य नजर गर्दा के पायिन्छ  भने नेपाल भित्र मा नै करिब् २० बर्षा सम्म यहाँ उत्पादान भएको बिद्युत खपत गर्ने बजार  छ त्यस पछी पनि यहाँ  उत्पादित बिद्युत लाई बिभिन्न प्रसारण् लाइन मार्फत दुई बिशाल मुलुक हरु चीन अनी भारत को बजारहरुमा पुराई आर्थिक लाभ लिने  सम्भावना त्यती नै  मात्रा मा पनि छ् /

यसो हुँदा हुँदै पनि यस्का निम्न चुनौती हरुलाई भने नकार्न मिल्दै न -

१ प्रोजेक्ट र सन्चालन स्थान को पुर्व निस्चित नगरिनु -

वास्तव मा कुनै पनि निर्माण कार्य गर्दा होस् वा  काम को थालानी गर्दा होस् सूरुमा अध्ययन गरिनु पर्ने सामान्य बिषयहरु भनेको   यस्को कुल लागत खर्च ,बन्ने स्थान ,स्थान को बारेमा अध्ययन आदी हुन /फेरी देश करिब् करिब् प्रान्तिय ढाचा  मा प्रबेश गरी सकेको अवस्था मा यसरी स्थान अनी क्षेत्र को नै निस्चित नहुनु ले भोली बिबाद को भुमरी मा नफस्ला भन्न सकिदैन /देश बिभिन्न प्रान्तहरुमा बिभाजन् भै सकेको अवस्था मा सबैले नयाँ बन्ने प्रोजेक्ट हरुलाई आफ्नो क्षेत्र अनी ठाउँ मा नै लैजाने  कसरत मा जुट्न सक्ने हुन सक्छ  जुन अवासभाबिक र अमरयादित पनि हुन सक्छ, मुख्य कुरा त प्रान्तिय सरकार मा आआफ्नो प्रान्त को  स्थानिय   नियम तथा कानुन रहने हुनाले भोली के हुने अहिले नै जोतिशी ले झै निछोडमा पुगी हाल्नु सकिन्न /

२ बर्तमान नेपाल को लगानी एन तथा यस् बाट उब्जन्न सक्ने सवाल हरु-

नेपाल को सरकार बन्ने अनी ढल्ने क्रम सँगसंगै यहाँ को हरेक निती नियम मा परिवर्तन आउने गर्दछ / तसर्थ, हालको सरकार सँग गरेको काम कुरा को लेखा जोखा को जिम्मेवार भोली को सरकार ले पनि पूर्ण रुप मा पालना गर्छ नै भन्ने छैन/ त्यसमा पनि नेपाली लगानी कोश, धितो पत्र बोर्ड, नेपाल शेयर बजार ले गैरआवसिय नेपाली को बारेमा आज को मिती सम्म कुनै बिशेष निति नियम बनाइ कार्यबन् पक्ष मा लगि नसकेको, सम्पूर्ण कागजी प्रकृया मा नेपाली नागरिकता को प्रचलन साथै  साधारण तया कुनै पनि कम्पनी खोली सन्चालन भै सकेको एक बर्ष भित्र मा सर्व साधारण नेपाली हरुलाई त्यस कम्पनी को साधारण शेयर जारी गरी सक्नु पर्ने वा यस् को लागि आवहाँन गरिनु पर्ने हुन्छ तर यहाँ नेपाल मा नै रहेका नेपाली हरुलाई पनि यस् कम्पनी को हिसेदार बनाउने बारेमा कुनै कुरा खोलिएको पाइन्न जुन नेपाल लगानी एन को खिलाफ छ /

३ संचालक समिति र यस्को ब्यास्थापन् -

मुख्य रुप मा कम्पनी लाई कुन दिशा तर्फ लाने भन्ने कुरा यस्मा रहेको संचालक समिति को सद्स्य हरुको खुबी अनी नियत मा  निर्भर रहने हुन्छ / यस्को उधारण्  हामी आफ्नै देश भित्र प्रसस्त देखन अनी सुन्न पाउछौ -जस्तो कि कुनै पनि सरकारी समित्व भएको कल कारखाना, उधोग अनी त्यस को तुलना मा निजी क्षेत्र बाट सन्चालित अन्य ब्याब्सायहरु/ यसरी तुलना गर्दा हामी आकाश जमिन को फरक पाउछौ ,जस्तो कि- निजी क्षेत्र बाट सन्चालित बुद्ध एअर र नेपाली रास्टिय धोजा बाहक बिच को फरक, त्यती मात्रै कहाँ हो र  निजी क्षेत्र भित्र पनि तपाईं ले बीभिता   महसुस गर्नु  हुनेछ जस्तो  एऔटा साधारण मानिस ले केही समय पहिला रु सय मा खरिद गरेको चिलिमे हाइड्रो पावर को शेयर को मुल्य बढेर अहिले ८००  सय देखी ९०० सय को हाराहारी मा छ भने सोही   समयमा अर्को मानिस् ले लिएको नेस्नल ह्यड्रो पावर को शेयर मुल्य भने साबिक को भन्दा कम् दर मा गिरेको छ/ यि सबै कुरा हरुको पछाडि यस् का संचालक समितिमा रहेका पदाधिकरी हरुको असल अनी खराब नियत को उपज  रहदै आएको छ  /

४ सामुहिक लगानी र एन आर एन को भूमिका -

अहिले एन आर एन को प्लेट फोर्म मार्फत विश्व भरी छरिएर रहेका नेपाली हरुलाई लगानी को लागि आवहाँन तथा प्रचार प्रसार गरिदैछ तर लगानी पस्चात को जिम्मेवार भने एन आर एन सस्था ले नलिने निति अगाडि सारेको छ/ यदी एन आर एन ले लगानी को जिम्मा लिदैन भने उस्को प्लेट फोर्म मार्फत लगनी को लागि आवहाँन गर्नु पनि बेकार छ ! तसर्थ यहाँ एन आर एन को केही हद सम्म को भूमिका अनिवार्य रहनु पर्ने  देखिन्छ , धेरै नेपालीहरुले एन आर एन को आड अनि भरोशा मा नै लगानी गर्ने पक्का पक्की छ् ,,,,,,मोही माग्ने धुङ्रो लुकाउने ? यो त अलिक हजम भएन कि !   

 ५  कानुनी उपचार् मा सम्स्या -

गैर आवशिय नेपालीहरुले सन्चालन गर्ने प्रोजेक्ट भने पछी यस् मा लगानी गर्ने देखी यस् का संचालक समिति हरुको छनौट मा पनि गैर आवशिय नेपाली हरु रहने पक्का पक्की छ /भोली पूर्ण रुपमा कम्पनी लाई हानी पुराइ वा आर्थिक घोटला गरी निज ब्याक्ती नेपाल बाहिर आफु ले नागरिकता लिएको  देश तिर भागेमा उस्लाई कुन देश को नियम र कानुन अन्तर्गत कारबाही गर्ने ? यहाँ देश नै पिछे को आआफ्नो नियम ,कानुन को ब्यास्था गरिएको छ / जस्तो- धेरै जसो   मुलुकहरुमा ठुला ठुला अपराधी हरुलाई आजीवन कारबास को सजाय दिने गरिन्छ त्यसै गरी यहाँ यु ए इे को कानुन अनुसार त झन मृत्‍यु दन्ड् नै हुने गर्दछ ,,, अफ्सोच  नेपाल मा भने त आर्थिक छल खेल मा केही बर्षा मा नै अपराधी छुट्ने सम्भावना रहन्छ / अर्को उदाहरण-  कुनै एक नेपाली ले अमेरिका का को  नागरिकता लिए पछी  ऊे कानुनी हैसियत मा त्यही को नागरिक हुन्छ र नेपाल सरकार ले चाहिएको बेला मा निज ब्याक्ती लाई सुपुर्दगी नगर्न पनि सक्छ अनी भएन फसाद /

 

अन्त्य मा भन्नु पर्दा रोपदा नै फल्ने हो,,,, यस् मा कुनै सन्खा छैन ,अर्को शब्द मा भन्दा नरोपी फल्दै न तर रोपनु चाँही माटो मा नै पर्छ/// यदी गलत ठाउँ मा परो भने चाँही फल्ने ,फुल्ने होइन कि तपाईंले  जोहो गरेको बिज को पनि नाश हुन सक्छ नि !!!

 तसर्थ गाडी स्टार्ट भै सकेको छ,,,,,,,, चढ्नु भन्दा पहिला राम्रो सँग गाडी को कन्डिशन ,पानी ,पेट्रोल ,टायर् आदी चेक् गर्नु  होला ………..तपाईं अवश्य आफ्नो गन्तब्य मा पुग्नु हुन्छ /होइन भने होला नि सिधै कृष्ण भिर बाट तल सिधै त्रिसुली मा झ्याम्मा  ,,,,,,,,,,,,,,

 

क्रमस ....       

         

                     

 

कमेन्ट लेख्नुहोस (Add comment)


Security code
Refresh

एआरएन युएई जनचेतना अभियान

के तपाईं वैदेशिक रोजगारका क्रममा युएई आउदै हुनुहुन्छ? वा युएईमा कार्यरत हुनुहुन्छ? युएई सम्बन्धि जानकारीहरु हासिल गर्नुहोस्

एनआरएनए यूएईको महाधिवेशन सम्बन्धी नियमावली